Historische vereniging Bunscote

BH

Artikelen uit Bun Historieal

Inhoud van dit nummer:
 

151 Van het bestuur J. Bos
153 Spierdijker ‘ballet’ in t’Haantje J.E. Hopman
156 Voorouders die tot leven komen W. Ruizendaal
164 Wederwaardigheden rond de familie Berendse(n) P. Koelewijn
171 Uit de kunst K. van Twillert
174 Kruiswoord Prijspuzzel E. ter Haar
176 Hoe een Bunschotense in 1953 ‘De Ramp’ van Zeeland overleefde J.E. Hopman

 

Van het bestuur

De kalender

De kalendercommissie bestaande uit Marianne van Twillert, Wouter Koelewijn Jzn en ondergetekende heeft haar uiterste best gedaan om weer een aansprekende kalender te maken. Ze heeft de kalender voor 2014 de titel “Hârd wârken” meegegeven en heeft daarbij aandacht geschonken aan het werken op de boerderij, op zee, het werken in de visverwerking en het werken in de diverse fabrieken. Natuurlijk zijn er mooie gebouwen in de kalender opgenomen, maar we weten allemaal, dat onze leden vooral belangstelling voor mensen hebben. Waar we dat konden, hebben we hun namen vermeld. Laat het ons weten, als we een verkeerde naam of helemaal geen naam vermeld hebben. Dan kunnen we u hetzij via Bun Historiael hetzij via internet laten weten, hoe de vork in de steel zit. De kalender krijgt elk jaar weer een warm onthaal en we vinden dat dit zo moet blijven. Als u nog ideeën hebt voor een nieuwe kalender, neem dan contact op en wij zullen kijken wat we daarmee doen kunnen.

Digitaliseren

Het is zo ver. Alle apparatuur en alle programma’s hebben we in huis, zodat we op korte termijn kunnen beginnen met het digitaliseren van onze collectie beeld- en fotomateriaal. Degenen die zich hiervoor reeds gemeld hebben, kunnen op korte termijn een uitnodiging verwachten, zodat ze onderwezen en geïnstrueerd kunnen worden in het digitaliseren.

We verwachten dat er in groepjes van drie gewerkt gaat worden en dat we in onderling overleg ‘s morgens, ‘s middags of ‘s avonds aan de slag kunnen. Mocht u zich nog niet gemeld hebben en nu denken dat het u wel wat lijkt, laat het dan horen, want er is genoeg werk aan de winkel!

Ledenvergadering

Over de ledenvergadering van 22 okt. j.l. vindt u een uitgebreid verslag van de hand van Hans Hopman. Het was een prachtige avond met het optreden van de Spierdijker dansgroep, die ons zowel met hun prachtige klederdracht als met hun professionele wijze van dansen een mooie en gezellige avond bezorgde. Onder de aanwezigen was het enthousiasme dan ook groot en werd er zowel in de pauze als na afloop van de vergadering nog druk nagepraat!

Aanvullingen Woordenboek

Van Jan de Graaf Ezn kregen we 50 pagina’s met aanvullingen op het Woordenboek van Bunschoten, Spakenburg en Eemdijk. We hebben besloten, om deze aanvullingen in een aantal afleveringen van Bun Historiael te publiceren, zodat een ieder daarvan kennis kan nemen. Als ze aanleiding tot opmerkingen, aanvullingen of correcties geven, kunnen we die alsnog verwerken. Mocht u sowieso aanvullingen op het woordenboek hebben, neem dan contact met ons op, zodat we die kunnen verwerken. Verder denken we bij de aanvullingen aan publicatie op het internet.

Bun Historiael

De vaste rubriek van Bort Zwaan “Van wee is tat d’r één...?” moet u helaas één nummer missen.

Wel treft u een artikel aan van de hand van Peter Koelewijn: “Wederwaardigheden rond de familie Berendse(n)” en een artikel van Hans Hopman: “Hoe een Bunschotense in 1953 ‘de Ramp’ van Zeeland overleefde”.

Het verhaal over de familie Berendse is opgetekend uit de mond van Maria Hopman- de Harder en maakt duidelijk hoe nauw de Spakenburgse families met elkaar verweven zijn. Mijn moeder was een dochter van Cornelus Berendse en derhalve een kleindochter van Peter Berendse, beter bekend onder de naam Peter de Por. Dan komt zo’n verhaal toch wel heel dichtbij. Het verhaal is zowel komisch als tragisch en zeer lezenswaardig. Dat laatste kan ook gezegd worden van de bijdrage van Hans Hopman over Reintje van de Geest. Ik heb het niet met droge ogen kunnen lezen.... Het is een bijzonder en aangrijpend verhaal!

Ook in het artikel van Willem Ruizendaal komen familiebanden voor het voetlicht. In dit geval gaat het over de herkomst van veel Spakenburgse families die voor een deel op Schokland blijkt te liggen. Een prachtig artikel.

Een gedeelte van het artikel kunt u hier lezen

Ik wil besluiten met het noemen van de puzzel, die ook dit jaar weer gemaakt is door Evert ter Haar. Hij doet een beroep op uw kennis van de Spakenburgse streektaal. Hierbij moet ik u dringend adviseren om voor het plaatsen van de juiste leestekens gebruik te maken van het Woordenboek van Bunschoten, Spakenburg en Eemdijk. Het valt aan te bevelen, mocht u niet over dit boek beschikken, om eens op internet te kijken, of u daar een tweedehands exemplaar kunt vinden.

Jan Bos Lzn, voorzitter

Inhoud van dit nummer:
 

111 Van het bestuur J. Bos
112 Een modelboerderij in Spakenburg W. Beekhuis
127 Dagje uit met de Historische Vereniging A. de Graaf -de Graaf
131 Seizoensagenda A. van Halteren
132 100 jaar Zuiderkerk B. Zwaan Een gedeelte van het artikel kunt u hier lezen
133 Bunschoten in oude kranten E. ter Haar
134 Uit de kunst K. van Twillert
136 Het geslacht Heek H. van Twillert
142 Van wee is tat d’r één...? B. Zwaan

 

Van het bestuur

Reisje

Het reisje van de Historische Vereniging vond plaats in twee bussen en leidde naar het Ot en Sien-museum in Surhuisterveen en naar Eernewoude, waar een tocht gemaakt werd over de Oude Venen. In dit nummer vindt u een verslag hiervan, geschreven door Alie de Graaf van de Schouw.

Bun Historiael

Willem Beekhuis laat de modelboerderij van A. Huygen in de Molenstraat herrijzen. Het getuigde indertijd van ondernemerschap om een dergelijke boerderij op poten te zetten. Maar we kunnen het wel aan Willem overlaten om het hele reilen en zeilen van deze modelboerderij uiteen te zetten.

Evert ter Haar vergast ons weer op ‘Bunschoten in oude kranten’. Hij maakt ons knap nieuwsgierig, als hij gewag maakt van een ernstig zedenmisdrijf in 1912. Je vraagt je af, wat er zich in die dagen in ons dorp afgespeeld heeft. Hij laat in elk geval de deur open staan met zijn belofte te zoeken naar de verdere ontknoping. Verder vermeldt hij dat tijdens het ansjovissen Rutger Meester niet minder dan 270 gulden in een sigarenkoker over boord ziet vallen..... En hij besluit zijn rubriek met de mededeling, dat een inwoner van ons dorp op paleis Soestdijk aan koningin Wilhelmina een Spakenburgse klederdrachtpop voor de kleine Juliana aangeboden heeft. En ik hoor u opnieuw denken: Wie zou dat geweest kunnen zijn?

Herman van Twillert schrijft een boeiend artikel over de familie Heek. Hierin houdt hij zich o.a. bezig met de vraag of de VOC-chirurgijn Gijsbert Heeck verwant was met alle andere Heeken in ons dorp. En tussen neus en lippen door vermeldt hij, dat de familie Heek Bunschoten een burgemeester geleverd heeft. En dat ze hetzelfde gepresteerd hebben in de gemeente Eemnes. Ja, die Heeken hebben klaarblijkelijk meer gepresteerd dan dat we tot voor kort voor mogelijk gehouden zouden hebben.

Bort Zwaan publiceert in ‘Van wee is tat d’r één’ nieuwe foto’s en behandelt de binnengekomen reacties. Eigenlijk is Bort een beetje teleurgesteld. Hij is er namelijk van overtuigd, dat er veel meer mensen weet hebben van de personen, die er afgebeeld zijn. En ik kan me er wel iets bij voorstellen. Ik kom zelf heel vaak mensen tegen, die mij vertellen, dat ze natuurlijk wel weten, wie er op de foto’s staan, maar dat ze ervan uit gaan, dat anderen wel zullen reageren of al wel gereageerd hebben. Dat moet je niet doen. Dan doet namelijk niemand iets. En laten we nu nog vastleggen, wat er vastgelegd kan worden. Over een poosje weet niemand het meer en dan is het echt te laat.....

Jan Bos Lzn, voorzitter

Inhoud van dit nummer:
 

79 Van het bestuur J. Bos

80 Seizoensagenda A. van Halteren
81 Het dagelijkse leven in een boerenstulp tussen Nekkeveld en het stoomgemaal J. E. Hopman
88 Jaarvergadering zwaait bestuurslid Jan de Graaf uit J. E. Hopman
90 Van Oòtjes Gôet J. Bos
94 Uit de kunst K. van Twillert
94 Over de klederdracht B. Zwaan Een gedeelte van het artikel kunt u hier lezen
96 Bunsjoter Breeven (2) A. Blokhuis
101 Van wee is tat d’r één...? B. Zwaan
 

Van het bestuur


Continuïteit

Tijdens de laatste jaarvergadering hebben we afscheid genomen van Jan de Graaf, die niet minder dan twintig jaar lang in diverse functies zijn beste krachten aan de Historische Vereniging gegeven heeft. Ook op deze plaats willen we hem nogmaals hartelijk bedanken voor alles wat hij als trouw bestuurslid voor de leden gedaan heeft. Gelukkig konden we een waardige vervanger voor hem vinden in de persoon van Henk de Jong, van wie we het een en ander verwachten mogen. Want continuïteit moet er zijn...

Digitaliseren

Om te kunnen digitaliseren zijn de nodige scanapparaten en een aantal laptops aangeschaft, zodat we er klaar voor zijn, als het scannen en digitaliseren gaat beginnen.

In grazige weiden

Om de stof voor het boek over de families Zijl, Duijst en Koelewijn behapbaar te maken, is er een tweedeling gemaakt. Mevrouw Jacqueline van de Eshof gaat zich bezighouden met de familie Zijl, terwijl Willem Ruizendaal zich zal werpen op de families Duijst en Koelewijn. We verwachten er veel van, want we hebben mooie oude foto’s en Willem Ruizendaal heeft toegezegd dat hij mooie kaarten zal maken van Chili en Amerika.

Contributies

Een zeventigtal leden heeft nog steeds niet betaald. Zij krijgen een laatste aanmaning. We doen een dringend beroep op ieder lid, om bijtijds zijn contributie te betalen, want ook een historische vereniging moet aan zijn financiële verplichtingen kunnen voldoen. Ook wij moeten onze continuïteit waarborgen.

Het reisje

We gaan op zaterdag 24 augustus naar het Ot en Sien Museum in Surhuisterveen, waar we ook lunchen, en maken ‘s middags een prachtige rondvaart vanuit Earnewoude om ‘s avonds met een diner in Vierhouten het reisje af te ronden. De belangstelling is groot. We hebben al zeker een bus vol. Mocht u zich nog willen aanmelden, dan kan dat bij Aart van Halteren, tel. 033-4557114, E-mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.. Missschien komt er nog een advertentie in de Bunschoter, maar daarop hoeft u niet te wachten.

Een greep uit de inhoud van Bun Historiael

Hans Hopman heeft een artikel over de boerderij van Teunisjie geschreven. Dat was een gedeeltelijk in de dijk gebouwd boerderijtje tussen Nekkeveld en het stoomgemaal. Daartoe heeft hij de laatste bewoner Cor Landman in een verzorgingshuis in Putten opgezocht. En zoals te verwachten valt, komt er dan een stoet van oude Spakenburgse bekenden voorbij.

Bort Zwaan schrijft o.a. onder de titel “Gewoonte of uitzondering?” over afwijkingen in de klederdracht, zoals bijv. het dragen van zilveren gespen in de zwarte rouw.

En verder schrijft uw voorzitter over het jongste boek over de Spakenburgse quilts Van Oòtjes Goêt van de hand van Winnifred de Vos. Kortom, er valt weer heel wat te lezen en te bekijken. En wilt u als lezer vooral niet vergeten om te reageren, als u meer weet dan wij nu weten.

Redactieleden gezocht!

We hebben dringend behoefte aan nieuwe redactieleden. Een blad als Bun Historiael moet maandelijks gevuld worden en daarvoor is het absoluut noodzakelijk dat het aantal redactieleden uitgebreid wordt. Mocht u belangstelling hebben, schroom dan niet en lever uw bijdrage aan de continuïteit van ons verenigingsblad. U kunt zich melden bij de secretaris, Aart van Halteren, of bij de voorzitter, tel. 2981956, E-mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken..

Jan Bos Lzn, voorzitter

Inhoud van dit nummer:
 

43 Van het bestuur J. Bos
44 Seizoensagenda A. van Halteren
45 Uit het leven van Jan Pruijs (1919-2007) P. Koelewijn
54 Maquette Willem Ruizendaal in Nieuwe Kerk Delft J.H. Hopman
56 Bunsjoter Breeven A. Blokhuis
64 Van wee is tat d’r één...? B. Zwaan
68 Uit de kunst K. van Twillert
69 Bunschoten in oude kranten E. ter Haar

 

Van het bestuur


In Memoriam Jan Hoekstra

In maart overleed voor ons nog geheel onverwachts ons erelid Jan Hoekstra. Hij heeft vanaf 20 maart 1991 eerst twee jaar als penningmeester gediend, daarna werd hij de secretaris van de vereniging. Hij werd bij zijn afscheid geprezen vanwege zijn grote accuratesse en zijn geweldige inzet. Hij miste zelden een bestuurs- of een commissievergadering. Naar buiten toe was hij ‘de stem van Bunscote’. Het secretariaat was hem als het ware op het lijf geschreven. Tot 15 februari 2005 heeft hij met verve deze functie vervuld. Vanwege zijn verdiensten voor de vereniging werd hem dan ook het erelidmaatschap van de vereniging aangeboden. Onze gedachten gaan uit naar zijn vrouw en kinderen, nu zij hun man en vader moeten missen.

Contributie 2013

Een groot aantal leden heeft de contributie voor 2013 voldaan. Maar er is nog steeds een grote groep van niet minder dan 230 leden, die wat dit betreft niet aan zijn verplichtingen voldaan heeft. We doen een dringend beroep op onze leden, om alsnog de contributie te betalen. Het is voor niemand plezierig om de leden herhaaldelijk te moeten manen.... En een vereniging als de onze is voor een substantieel deel afhankelijk van de inkomsten uit de contributie.

Inhoud Bun Historiael

Hans Hopman schrijft over de maquette van de grafkelder van de Oranjes in de Nieuwe Kerk in Delft Ons in meerdere opzichten zeer getalenteerde redactielid Willem Ruizendaal heeft maandenlang heel hard en minutieus gewerkt aan deze maquette, die nu in de Nieuwe Kerk staat opgesteld. Al met al een prestatie van formaat.

Peter Koelewijn is van de partij met: Uit het leven van Jan Pruijs (1918- 2007). Voor velen onder ons was Jan Pruijs de tambour-maître van de plaatselijke drumband. Maar Peter Koelewijn beschrijft Pruijs als militair, als postloper, als onderduiker en als verzetsman. Op deze wijze profileert hij Pruijs op een mooie en duidelijke wijze.

Een gedeelte van het artikel kunt u hier lezen

Evert ter Haar weet in ‘Bunschoten in oude kranten’ weer een aantal wetenswaardigheden voor het voetlicht te brengen, zoals het artikel van 1880, waarin de dood van Melis Vedder beschreven wordt. Deze kwam om het leven doordat zijn paard op hol sloeg en hij van de kar viel. Interessant is het verhaal over de boete voor meester Harke Schuil, die in 1910 een boete van f 1,00 kreeg, omdat hij een leerling een tik gegeven had.

De bijdrage van Bort Zwaan in ‘Van wee is tat d’r één?’ is vooral voor oudere plaatsgenoten bijzonder interessant. Naar zijn artikelen wordt dan ook altijd uitgekeken. Maar de foto’s moeten niet alleen maar bekeken en besproken worden. Degenen, die de namen van de personen denken te kennen, worden opgeroepen hun kennis te delen en contact op te nemen met Bort Zwaan.

Verder starten we met De Bunsjoter Breven van Aart Blokhuis, waarin de toestanden rond 1930 aan de orde komen. Dat is inmiddels 80 jaar geleden en het zag er in Bunschoten-Spakenburg heel anders uit dan tegenwoordig.... Voor hen, die het dialect niet of slechts ten dele kennen, heb ik een vertaling in het Nederlands gemaakt en verder heb ik ook dit artikel voorzien van een aantal aantekeningen.

Medewerkers gezocht

Voor Bun Historiael kunnen we altijd nieuwe verhalen gebruiken. Het mooist is het als die op papier aangeboden worden. Maar sommigen zijn heel goed in vertellen. Neem dan contact met ons op, dan zorgen wij ervoor, dat ze op papier komen. En verder hebben we mensen nodig, die de foto’s van onze vereniging willen scannen, zodat onze gehele collectie gedigitaliseerd kan worden. Wie dat wil, moet even Aart van Halteren bellen of mailen.

Jan Bos Lzn, voorzitter

Inhoud van dit nummer:
 

4 Van het bestuur J. Bos
5 Zeger de visboer uit Spakenburg E. Heupers
12 Van wee is tat d’r één...? B. Zwaan
19 Uit de kunst K. van Twillert
22 Een praatje met een plaatje. W. Beekhuis Een gedeelte van het artikel kunt u hier lezen
25 Cursussen verzorgd door de Historische Vereniging A. van Halteren
26 Aantekeningen van een kunstenaar in Holland O. Dekkers
36 Ongs mooie dialect, de prijspuzzel, de oplossing E. ter Haar

 

Van het bestuur

 

In Memoriam Cor van der Linden

Ons bereikte het droeve bericht dat dhr. Cor van der Linden is overleden. Cor van der Linden was een medewerker van het eerste uur. In 1985 treedt hij op als secretaris van de tentoonstelling “Oorlog en bezetting 1940-1945” in de grote zaal achter de Noorderkerk. Hij is dan al lid van de redactie van Bun Historiael. In 1989 wordt hij secretaris van het bestuur en blijft dat tot 1993. Hij treedt af gezien zijn leeftijd. Maar in verband met zijn deskundigheid op het terrein van boeken en publicaties blijft hij als adviseur aan het bestuur verbonden. Hij wordt verantwoordelijk voor de coördinatie en de vormgeving. Dat we nu al jarenlang zo’n prachtige vormgeving van Bun Historiael hebben, is voor alles te danken aan zijn inzet. Op 14 februari 1994 werd hij dan ook terecht benoemd als erelid. De Historische Vereniging Bunscote verliest door zijn heengaan een lid van het eerste uur, een man met een grote inzet en met veel kennis van en liefde voor boeken en tijdschriften, aan wie wij allen veel dank verschuldigd zijn.

Sponsoring

Ook dit jaar sponsort De Bunschoter het eerste nummer. Hiervoor onze hartelijke dank. Financieel een mooi begin van het nieuwe jaar.

Kalender 2013

De kalender van 2013 heeft een goed onthaal gehad. Alle exemplaren zijn verkocht en de kalendercommissie bezint zich op de kalender voor 2014, want regeren is vooruitzien!

De digitialisering

We zijn druk doende met de gemeente over de digitalisering van ons fotobestand. Als alles naar wens verloopt, zal er een convenant tussen de gemeente Bunschoten en de Historische Vereniging getekend worden, waarin de samenwerking tussen beide partijen geregeld is. We zijn op zoek naar mensen, die bereid zijn om te helpen bij het scannen van de foto’s en die willen helpen om de gegevens, die bij de betreffende foto horen, erbij te zetten. Mocht u daarbij behulpzaam willen zijn, neem dan contact op met de secretaris, Aart van Halteren.

Grazige weiden

Willem Ruizendaal is druk bezig met het redigeren van de Nederlandse vertaling van To lie in green Pastures, waarin de lotgevallen van de emigrantenfamilies Duijst, Van der Beek en Zijl in Chili en in de Verenigde Staten beschreven worden. Als er mensen zijn die nog foto’s en/of brieven van deze families in hun bezit hebben, dan roepen wij die op om deze voor de uitgave van dit boek ter beschikking te stellen aan een van de bestuursleden. Ze blijven uiteraard uw eigendom en u krijgt ze zo snel mogelijk weer terug. Zodra het werk aan het boek vordert, zullen we d.m.v. een intekenbon de belangstelling voor het boek peilen.

Bun Historiael

Willem Beekhuis is weer terug met zijn rubriek ‘Een plaatje met een praatje’ en doet dit aan de hand van foto’s, prentbriefkaarten en ansichtkaarten.

Evert ter Haar geeft de oplossing van de kruiswoordprijspuzzel. Het blijkt, dat de diakritische tekens, het dakje en de accenten op de klinkers, menigeen in de problemen gebracht hebben. Uit de vele goede inzendingen zijn de drie prijswinnaars getrokken, die ik hiermee van harte feliciteer.

Van E. Heupers is het verhaal over Zeger de visboer, die eind 19e eeuw al ventend en drinkend door Amersfoort, Soest en Baarn trok. Grappig vanwege de onmogelijkheid is een passage als: “Zijn hele leven is hij visser gebleven. Toen hij al wat ouder werd, werd hij visboer.” Zo is het net alsof zijn ouderdom niet tot zijn leven behoort. Het doet denken aan een passage in de Faust van Goethe, waarin een vrouw begroet wordt met de woorden: ‘Uw man is dood en laat u groeten.” De Soester boer in het verhaal verwijst naar Psalm 5 : 6 en doet dat niet alleen om zes te laten rijmen op fles. In dit vers staat namelijk: “De dwazen blijven niet staande voor Uw ogen. U haat allen die onrecht bedrijven.” Als het verhaal niet zo tragisch was, zou je het komisch kunnen noemen. Maar waarschijnlijk is het waarheidsgehalte van het verhaal hoger dan menigeen lief is.

Van Oth Dekkers is het artikel Aantekeningen van een kunstenaar in Holland. Deze man heeft in 1889 met zijn boot Nederland bezocht en daarbij ook Bunschoten en Spakenburg aangedaan. Hij heeft tekeningen gemaakt en een verslag van zijn bezoek daaraan toegevoegd. Hij spreekt over Bunschoten en Spakenburg als zijnde “gehuchten”, “afgelegen dorpen”, die hun oude-wereld-karakteristiek niet verloren hebben. De rol van de vrouwen geeft hij duidelijk weer: “De vrouwen houden vast aan de gewoonten van hun stammoeders en hun klederdracht verschilt aanmerkelijk van die welke in de omgeving gedragen wordt.” Maar wie zou denken, dat hij de klederdracht charmant zou noemen, vergist zich deerlijk: “Het figuur ziet er naar alle kanten uit als een soort ballon; het resultaat is bepaald grotesk”.

Bort Zwaan verzorgt in de hem geheel eigen stijl: Van wee is tat d’r één? Wij hopen, dat velen voldoen aan zijn oproep om te reageren op de afgedrukte foto’s. Al met al weer een prachtig verenigingsblad, dat doet verlangen naar het volgende....

Contributie 2013

Tot slot nog een mededeling van huishoudelijke aard: De contributie voor 2013 wordt afgeschreven van die leden die een machtiging afgegeven hebben. Voor de overige leden zit de acceptgiro bij Bun Historiael in.

Jan Bos Lzn, voorzitter

nlenfrdeplptes

Seizoensagenda

Geen evenementen

Advertenties