In het voorjaar van 1980 hebben drie mensen, de heren O. Dekkers, G. van Haaff
en T. Sleurink, de hoofden bij elkaar gestoken en de historische vereniging
opgericht. Ze hadden de wil om iets, dat volgens hen levensvatbaar was, van de
grond te tillen.
Men begon met nog geen zestig leden. De groei zat er direct in. Vanaf het begin
hebben de actieve leden zich ingespannen om de kennis van de geschiedenis van
Bunschoten, Spakenburg en Eemdijk en de belangstelling daarvoor te stimuleren.
Men kwam er achter dat het loont om de plaatselijke historie te bestuderen. Het
dagelijks leven uit vroeger tijd intrigeert menigeen. Vaak ziet men er zichzelf
in terug. Want mensen zijn mensen. Toen en nu. Door de tijd heen veranderen de
dingen van alle dag. En wie een beetje historisch georiënteerd is, wil
juist daarvan meer weten. Gelukkig dat ambtenaren, onderwijzers, geestelijken
en anderen veel van die alledaagse dingen op schrift hebben gesteld, zodat ze
bewaard zijn gebleven. Ze moeten dan wel uit oude archieven te voorschijn
worden gehaald en opnieuw bewerkt en gepubliceerd. In alle bescheidenheid mogen
we zeggen dat onze jubilerende vereniging daar een wezenlijke bijdrage aan
heeft mogen leveren. En dat is voor een groot deel te danken aan de publicaties
in het blad Bun Historiael.
Aandacht werd gevraagd voor het behoud van de boerderij-herberg 'Het Vergulde Lam'.
Nu, vijfentwintig jaar later rolt, een enkele uitzondering daargelaten, vijf
keer per jaar deze Bun Historiael bij 1250 leden in de brievenbus.
Bovendien telt 'het boekje', zoals deze periodiek in de volksmond wel wordt
genoemd, buiten deze leden om veel meelezers. Deze geweldige belangstelling is
vooral te danken aan het fantastische team van redactie en redactiemedewerkers.
Steeds weet men het blad te vullen met lezenswaardige artikelen. Hulde aan deze
mensen, die hun tijd geheel belangeloos geven aan de totstandkoming van Bun
Historiael. Dat het een hecht team is moge blijken uit het feit dat er
al heel lang sprake is van een goede samenwerking en dat men te maken heeft met
weinig mutaties.
Elke keer weer krijgen de lezers een keur aan interessante verhalen
voorgeschoteld, rijk voorzien van prachtige, vaak oude foto's. Artikelen van
niveau, die in brede kring waardering vinden. Een enkele keer kwam er een
themanummer: 50 jaar Spakenburgse markt, 50 jaar buurtvereniging Nieuwe Schans
en 75 jaar Rode-Kruisafdeling.
Bun Historiael... het paradepaardje van 'Bunscote'!
Ook op andere wijze heeft de vereniging activiteiten ontplooid. Behalve het
uitgeven van een blad kan het beleggen van vergaderingen bijdragen tot het
verwezenlijken van de doelstelling zoals die te lezen is op de binnenkant van
het voorblad van Bun Historiael. Deze ledenvergaderingen vinden meestal
drie keer per jaar plaats en mogen zich in een goede belangstelling verheugen.
Sprekers worden uitgenodigd om voor de leden een lezing te houden. Deze
voordrachten laten een grote variatie aan onderwerpen zien. De bijeenkomsten
waarop een klederdrachtgroep een show komt verzorgen trekken altijd een volle
zaal. Hindeloopen, Staphorst, Huizen en niet te vergeten Suriname waren
'toppers'! De gehouden dialectavonden vielen eveneens bijzonder in de smaak.
De jaarlijkse excursie kan telkens een succes worden genoemd. Meestal boekt de
reiscommissie het maximale aantal deelnemers. Veel historisch interessante
steden zijn bezocht. Middelburg, Breda, 's-Hertogenbosch, Maastricht en vorig
jaar Delft waren met recht uitschieters.
Binnen de vereniging is een aantal werkgroepen actief. De werkgroep klederdracht
geeft elk jaar een cursus Klederdracht maken. De animo hiervoor is soms zo
groot dat niet alle aanmeldingen gehonoreerd kunnen worden. De cursus voorziet
kennelijk in een behoefte en het nut ervan is boven alle twijfel verheven.
Cursusleiding en cursisten leggen een groot enthousiasme aan de dag.
Ook functioneert een werkgroep oude ambachten. Dat de cursus Netten breien en
netten boeten zo'n groot succes zou zijn had niemand durven dromen. Hetzelfde
geldt voor de cursus Modelbotterbouw. De lessen worden gegeven in de kantine
van watersportvereniging De Eendracht. Daar zijn al talrijke diploma's
uitgereikt aan zowel mannen als vrouwen die één van deze
cursussen met goed resultaat hebben gevolgd. Prachtige werkstukken zijn er
geproduceerd. Ware pronkstukken! De kleine fotocommissie, die bezig is om reeds
verzamelde dia's en foto's te ordenen, te beschrijven en te catalogiseren,
verricht uitermate nuttig werk. Het gaat hier om een tijdrovende bezigheid,
maar het doel is om een keurig verzorgde collectie van waardevolle dia's en
foto's zorgvuldig te bewaren.
Enkele mensen zijn bezig met het verzamelen van (meest) portretfoto's van
personen die vermeld zijn in het boek Van wee bin jie d'r één...?.
Het streven is om eens te komen tot de uitgave van een fotoboek met dezelfde
naam.
'Klederdrachtshow in miniformaat' op de palingrookdag 2001.
Met enige trots brengen we in herinnering dat de historische vereniging in de
afgelopen periode lezenswaardige boeken heeft uitgegeven. Bezoekt hiervoor eens
onze website. Hoogtepunt was wel de presentatie van het
Woordenboek van Bunschoten-Spakenburg en Eemdijk.
Tijdens een feestelijke bijeenkomst in de burgerzaal van het gemeentehuis in
1996 is door de voorzitter het eerste exemplaar uitgereikt aan de wethouder van
cultuur, dhr. A. Joh. Kisjes. De dialectwerkgroep heeft ruim tien jaar gewerkt
aan dit fantastische boek. De voltooiing ervan mag een prestatie van de
bovenste plank worden genoemd.
Het dialectwoordenboek verscheen in 1996.
Toen in 1997 het orgel van de Noorderkerk werd vervangen heeft J.E. Hopman de euvele moed gehad om een boek te schrijven rond orgels, organisten, orgeltrappers, voorzangers en kerkgangers van deze kerk. De titel luidt: Het oude orkest ligt achter de kerk. Het boek was binnen twee weken uitverkocht! En straks, wanneer de historische vereniging haar jubileum viert, komt er weer een boek uit van dezelfde auteur. Een boek vol met volksverhalen over het leven in vroeger tijd. Alle facetten uit het volle leven komen aan bod. Tachtig geïnterviewden weten heel wat te vertellen!! En veel foto's completeren het geheel. De leden zien uit naar dit boek.
De dialect-cd met het bijbehorende tekstboekje.
Niet onvermeld mag blijven dat 'Bunscote' in de afgelopen tijd actief heeft deelgenomen aan diverse evenementen. Op de Bunschoter Boeren- en Beestenboeldag was de vereniging altijd nadrukkelijk aanwezig. Bezoekers van de kraam kregen de gelegenheid kennis te maken met ons blad en met onze boekuitgaven.
Op de jaarlijkse vergadering van het cultureel-historisch platform, belegd door de gemeente Bunschoten, gaf het bestuur regelmatig acte de présence. Bovendien was het bestuur enkele jaren nauw betrokken bij de organisatie van de Open Monumenten Dag. De Visserijdag kon ook op 'Bunscote' rekenen, in groten getale wisten de bezoekers ons daar te vinden.
Deelname aan dergelijke evenementen ziet het bestuur als een goede gelegenheid om zich naar buiten toe te profileren.
Met de burgerlijke gemeente heeft de vereniging een goede relatie. Zelden wordt tevergeefs een beroep gedaan op de afdeling cultuur. De toegekende subsidie is een welkome bijdrage voor het goed functioneren van 'Bunscote'. Ook de hulp van het gemeentebestuur bij het zoeken van een nieuwe accommodatie stelt het bestuur op hoge prijs. En dat de gemeente, op advies van'Bunscote', besloten heeft het gemeentearchief in 'eigen huis' te houden en niet te laten verhuizen naar een regionaal archiefcentrum, is een kolfje naar de hand van de plaatselijke historische vereniging.
Met de drukker van het blad, Drukkerij De Bunschoter, is eveneens sprake van een goede verstandhouding. Samen een kalender uitgeven en het ieder jaar sponsoren van de vereniging zijn zaken die aangeven dat er sprake is van een voortreffelijke samenwerking. Het drukken van de periodiek is bij deze drukker in goede handen.
De kalender 2001 liet de rijksmonumenten in de gemeente Bunschoten zien.
Mede door al de genoemde activiteiten wist de historische vereniging een goede
plaats in onze gemeenschap te veroveren. En met genoegen mag worden
geconstateerd dat 'Bunscote' een groeiende en bloeiende vereniging genoemd kan
worden. Reden te over om het vijfentwintigjarige bestaan dankbaar te gedenken.
In de maand mei zal aan dit jubileum op passende wijze aandacht geschonken
worden.
In de toekomst hoopt de vereniging te blijven werken aan de verwezenlijking van
de doelstelling. En dan staat verbreding van de kennis over en verdieping van
de lokale geschiedenis voorop. Ontdekken en... bewaren zijn hier de
sleutelwoorden.
Actie werd ondernomen om woningbouw in de voormalige stadsgracht te voorkomen.
Het is goed om aan het eind van dit artikel allen, die op welke manier ook zich inzetten voor de Historische Vereniging 'Bunscote', te bedanken voor alles wat zij in het belang van de vereniging doen. Daarbij komen ook de trouwe bezorgers van ons blad in het vizier!
Moge dit jubileum een mooie gelegenheid zijn om onze vereniging nog meer bekendheid te geven opdat haar activiteiten bij de bevolking steeds meer waardering zullen krijgen!
C.A. Nelemans, voorzitter